एकै खेलमा दुई ‘अभिशाप’ अन्त्य गर्ने लक्ष्यमा स्पेन

काठमाडौं। स्पेन विश्वकपको क्वार्टरफाइनलमा बेल्जियमसँग भिड्दैछ। सेमिफाइनल पुग्ने यात्रामा उसले दुई पुराना अभिशाप तोड्नुपर्ने छ—बेल्जियमविरुद्धको खराब स्मृति र विश्वकपको क्वार्टरफाइनल चरणको असफलताको इतिहास।

ठीक ४० वर्षअघि सन् १९८६ को विश्वकपमा स्पेन र बेल्जियम क्वार्टरफाइनलमा आमनेसामने भएका थिए। त्यसअघि स्पेनले अन्तिम १६ मा डेनमार्कलाई ५–१ को फराकिलो अन्तरले पराजित गर्दै उपाधि दाबेदारका रूपमा आफूलाई स्थापित गरेको थियो। तर बेल्जियमविरुद्धको खेल निर्धारित समयसम्म १–१ को बराबरीमा रोकियो र निर्णय पेनाल्टी सुटआउटबाट भयो।

त्यहाँ बेल्जियमले ५–४ को जित निकाल्दै स्पेनको यात्रा टुंग्याएको थियो। त्यो जितसँगै बेल्जियम पहिलो पटक विश्वकपको सेमिफाइनलमा पुगेको थियो।

यसपटकको विश्वकपमा पनि स्पेन बेल्जियमविरुद्धको क्वार्टरफाइनलमा फेभरेट टोलीको रूपमा मैदान उत्रँदैछ। अन्तिम १६ मा उसले बलियो प्रतिद्वन्द्वी पोर्चुगललाई १–० ले हराएको थियो। चार दशकअघि बेल्जियमका गोलरक्षक जाँ-मारी फाफले स्पेनको सपना चकनाचुर बनाएका थिए भने यसपटक बेल्जियमसँग विश्वकै उत्कृष्ट गोलरक्षकहरूमध्ये एक थिबाउट कोर्टुवा छन्।

दुई पटक विश्वकै उत्कृष्ट गोलरक्षक घोषित भइसकेका कोर्टुवा पेनाल्टी रोक्न सक्ने क्षमताका लागि विशेष परिचित छन्।

सन् १९८६ को सो खेलमा स्पेनका एलोय ओलायाले निर्णायक पेनाल्टी गुमाएका थिए। त्यतिबेला उनी २१ वर्षका थिए। पछि उनले त्यो क्षणलाई आफ्नो खेल जीवनकै सबैभन्दा ठूलो पीडादायी अनुभवको रूपमा सम्झिएका थिए।

बेल्जियमसँगको त्यो हारले स्पेनमाथि अर्को आरोपलाई अझ बलियो बनायो—स्पेन विश्वकपको नकआउट चरण पार गर्न जान्दैन। विशेषगरी क्वार्टरफाइनलमा बारम्बार असफल भएपछि स्पेनी सञ्चारमाध्यममा क्वार्टरफाइनल अभिशाप भन्ने शब्द नै प्रचलित बनेको थियो।

स्पेनले विश्वकप इतिहासमा एक पटक मात्र क्वार्टरफाइनल जितेको छ। त्यो सफलता सन् २०१० मा दक्षिण अफ्रिकामा भएको विश्वकपमा आएको थियो, जहाँ उसले पाराग्वेलाई १–० ले हराउँदै सेमिफाइनल यात्रा तय गरेको थियो। अन्ततः स्पेनले त्यही विश्वकपको उपाधि पनि जितेको थियो।

सन् १९५० मा स्पेन अन्तिम चारमा पुगेको भए पनि त्यतिबेला प्रतियोगिताको ढाँचा फरक थियो। नकआउट प्रणाली नभई अन्तिम चार टोलीबीच लिग चरण खेलाइएको थियो, जहाँ स्पेनले ब्राजिल, उरुग्वे र स्विडेनसँग प्रतिस्पर्धा गरेको थियो।

विश्वकपको वर्तमान संस्करणअघि स्पेन पाँच पटक क्वार्टरफाइनल पुगेको थियो र तीमध्ये २०१० मा मात्र सफलता हात पारेको थियो। सन् १९३४ मा रिप्ले खेलमा इटालीसँग हार बेहोरेको स्पेन १९८६ मा बेल्जियमसँग पेनाल्टीमा पराजित भयो। सन् १९९४ मा इटालीले २–१ को जित निकाल्दा लुइस एनरिकको नाक पेनाल्टी क्षेत्रमा फुटाइएको थियो, तर स्पेनले पेनाल्टी पाउन सकेन। सन् २००२ मा दक्षिण कोरियाविरुद्ध स्पेनका दुई गोल अमान्य घोषित गरिए र अन्ततः टोली फेरि पेनाल्टी सुटआउटमा पराजित भयो।

यद्यपि बेल्जियमले पछिल्लो चार दशकयता स्पेनलाई कुनै पनि आधिकारिक प्रतियोगितामा हराउन सकेको छैन। दुई टोलीबीचको समग्र हेड-टु-हेड तथ्यांकमा स्पेन स्पष्ट रूपमा अगाडि छ। स्पेनले १२ खेल जित्दा बेल्जियमले दुई जित हात पारेको छ भने ६ खेल बराबरीमा सकिएका छन्।

सन् १९९० को विश्वकपमा स्पेनले बेल्जियमलाई २–१ ले हराउँदै चार वर्षअघिको हारको बदला पनि लिएको थियो। त्यो खेल भने समूह चरणअन्तर्गत भएको थियो।

यदि स्पेनले यसपटक बेल्जियमलाई पराजित गर्दै सेमिफाइनलको यात्रा तय गर्न सफल भयो भने उसले क्वार्टरफाइनलको अभिशाप मात्र होइन, बेल्जियमसँग जोडिएको पुरानो पीडालाई पनि अन्त्य गर्नेछ। त्यसपछि दोस्रो विश्वकप उपाधि जित्ने उसको सपना अझ नजिक पुग्नेछ।